Merrie drachtig laten controleren: hoe en wanneer?

Eerste controle: 14 tot 16 dagen na dekking

De vroegste betrouwbare echo vindt plaats rond dag 14 tot 16 na de ovulatie. De dierenarts brengt met rectale echografie een blaasje in beeld van ongeveer 20 millimeter: de vroege embryonale blaas. Op dit moment is ook meteen te zien of er sprake is van een tweelingdracht, wat bij merries gevaarlijk kan zijn. Tweelingen worden vrijwel altijd zo vroeg mogelijk gereduceerd. Wacht je langer, dan wordt dat ingrijpen lastiger. Plan deze afspraak dus bewust en zet hem vast in je EquiSight-agenda zodat hij niet in de drukte verloren gaat.

Tweede controle rond dag 25 tot 30

Rond dag 25 tot 30 controleert de dierenarts of het embryo zich normaal ontwikkelt en of er hartslag is. Hartslag is een sterke indicator dat de dracht levensvatbaar is. Op dit moment meet het embryo al zo'n 15 tot 20 millimeter en is het duidelijk te onderscheiden. Roughly 10 tot 15 procent van de drachten eindigt alsnog in vroeg embryonaal verlies, dus deze controle is geen overbodige luxe. Noteer de bevindingen direct in het paardendossier van EquiSight, zodat je huisarts en dierenarts altijd dezelfde informatie zien.

Verdere controlemomenten in de dracht

Na de bevestiging rond dag 30 volgen er nog een paar vaste controlemomenten. De timing hangt af van je fokdoel, de leeftijd van de merrie en eventuele risicofactoren.

• Dag 45: controle op normale ontwikkeling en eventuele afwijkingen
• Dag 60 tot 70: geslachtsbepaling is soms al mogelijk via echo
• Maand 5 tot 6: bloedtest (eCG of PMSG) om dracht te bevestigen
• Maand 8 tot 9: conditiebeoordeling en voedingsaanpassing voorbereiden
• 4 tot 6 weken voor de verwachte veulendag: boosterentingen en spenencheck

Echografie of bloedtest: wat kies je?

Echografie is de gouden standaard: snel, nauwkeurig en al vroeg inzetbaar. Een bloedtest op eCG (paardelijk choriongonadotrofine) is betrouwbaar tussen dag 40 en dag 120, maar geeft geen informatie over de toestand of positie van het embryo. Na dag 120 verdwijnt eCG uit het bloed, waarna je een progesterontest kunt laten doen. Veel fokkers combineren beide methoden voor extra zekerheid. Bespreek met je dierenarts welke aanpak past bij de situatie van jouw merrie.

Signalen om thuis in de gaten te houden

Tussen de officiële controles door kun je zelf ook goed opletten. Let op de volgende veranderingen:

• Tepels die dikker en voller worden (zichtbaar vanaf maand 8-9)
• Buikgroei die toeneemt, vooral aan de rechterkant
• Afscheiding uit de vulva: helder slijm is normaal, purulent niet
• Gedragsverandering zoals rustiger worden of minder eetlust
• Uier die begint te vullen in de laatste 2 tot 4 weken

Voeding en vaccinaties tijdig regelen

Vanaf de zevende maand groeit het veulen snel en stijgen de voedingsbehoeften van de merrie. Verhoog dan de energie- en eiwitopname geleidelijk — ruwweg 20 tot 30 procent meer dan onderhoud. Fosfaat, calcium en vitamine E zijn extra belangrijk. Rond 4 tot 6 weken voor de verwachte bevallingsdatum geef je een boostervaccinatie tegen rhinopneumonie en eventueel influenza. Zo ontvangt het veulen via de biest direct antistoffen. Gebruik EquiCoach om je vaccinatieschema en voedingsplan te laten afstemmen op de specifieke fase van de dracht.

Drachtig dossier bijhouden loont

Een overzichtelijk dossier voorkomt vergissingen en helpt je bij een volgende dracht of bij verkoop van het veulen. Leg elke echo, elke bloeduitslag en elk bijzonder moment vast. In het paardendossier van EquiSight sla je foto's van echo's op, voeg je dierenartsnoten toe en koppel je agenda-items aan de dracht. Zo heb je op elk moment een compleet beeld — ook als je tijdelijk een invallende dierenarts of oppasser inschakelt.